Yaz aylarında doğada geçirilen sürenin artmasıyla birlikte kene kaynaklı hastalık riski de yeniden gündeme geldi. Türkiye'de özellikle ilkbahar ve yaz aylarında görülen Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) vakalarına karşı uyarıda bulunan İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Saliha Ayan, hastalığın erken fark edilmesinin hayati önem taşıdığını belirtti.
Dr. Öğr. Üyesi Saliha Ayan, KKKA'nın Afrika, Asya, Orta Doğu ve Doğu Avrupa'da 30'dan fazla ülkede görüldüğünü, Türkiye'de ise özellikle Tokat, Sivas, Yozgat ve Çorum başta olmak üzere İç Anadolu'nun kuzeyi, Orta Karadeniz ve Doğu Anadolu'nun kuzeyinde daha sık rastlandığını ifade etti. Hastalığın ülkemizde her yıl nisan ile ekim ayları arasında görüldüğünü belirten Ayan, vaka sayılarının özellikle haziran ve temmuz aylarında zirveye ulaştığını söyledi.
Kene Temasıyla Bulaşıyor
Dr. Öğr. Üyesi Saliha Ayan, hastalığın en çok Hyalomma marginatum türü keneler aracılığıyla bulaştığını belirterek, virüsün kenenin deriye tutunması veya çıplak elle ezilmesi sonucu vücuda geçebildiğini söyledi. Ayrıca enfekte hayvanların ya da hastaların kanı ve vücut sıvılarıyla temasın da bulaşma riski taşıdığına dikkat çekti. Tarım ve hayvancılıkla uğraşanlar, veteriner hekimler, kasaplar, sağlık çalışanları ile hastalığın yaygın görüldüğü bölgelerde yaşayan veya bu bölgelere seyahat eden kişilerin daha yüksek risk altında bulunduğunu belirten Ayan, bu kişilerin korunma tedbirlerine daha fazla önem vermesi gerektiğini vurguladı.
Belirtiler Birkaç Gün İçinde Ortaya Çıkabiliyor
Dr. Öğr. Üyesi Saliha Ayan, kene tutunmasının ardından belirtilerin genellikle bir ila beş gün içerisinde başladığını belirterek yüksek ateş, halsizlik, baş ağrısı, kas ağrıları, bulantı, kusma, ishal ve karın ağrısının en sık görülen şikâyetler arasında yer aldığını söyledi. Hastalığın ağır seyretmesi halinde diş eti, burun, mide ve bağırsak sistemi ile idrar yollarında ciddi kanamalar görülebileceğini ifade eden Ayan, ilerleyen vakalarda şok ve çoklu organ yetmezliğinin gelişebildiğini belirtti. Ölüm nedenlerinin çoğunlukla şiddetli kanama ve organ yetmezliğine bağlı olduğunu söyleyen Ayan, erken tanı ve zamanında uygulanan destek tedavisinin hayat kurtarıcı olduğunu dile getirdi.
Kene Isırığından Sonra İlk 10 Gün Çok Önemli
Dr. Öğr. Üyesi Saliha Ayan, kene çıkarıldıktan sonraki ilk 10 gün boyunca kişilerin kendilerini dikkatle takip etmeleri gerektiğini söyledi. Bu süreçte ateş, halsizlik, iştahsızlık, kas ağrısı, baş ağrısı, bulantı, kusma veya ishal gibi belirtilerin ortaya çıkması halinde vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmasının büyük önem taşıdığını ifade etti.
Korunmanın En Etkili Yolu Tedbir Almak
KKKA'ya karşı dünya genelinde etkinliği kanıtlanmış yaygın bir aşının henüz bulunmadığını belirten Dr. Öğr. Üyesi Saliha Ayan, bu nedenle korunma yöntemlerinin en etkili savunma olduğunu söyledi. Riskli alanlara giderken uzun kollu, paçaları kapalı ve mümkünse açık renkli kıyafetlerin tercih edilmesini öneren Ayan, doğadan dönüldüğünde vücudun mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini vurguladı. Vücuda tutunan keneye çıplak elle dokunulmaması ve ezilmemesi gerektiğini belirten Ayan, kenenin uygun yöntemle çıkarılamaması durumunda en yakın sağlık kuruluşundan yardım alınmasının önemine dikkat çekti. (Kaynak: okanhastanesi.com.tr)