İzmir'in Ödemiş ilçesinde yaşayan 43 yaşındaki İngilizce öğretmeni Duygu Salman, eğitimcilik mesleğinin yanı sıra aile mirası olan Devrek bastonculuğunu yaşatmak için büyük bir özveriyle çalışıyor. Zonguldak'ın Devrek ilçesinde doğan Salman, çocukluk yıllarında dedesinin atölyesinde öğrendiği el sanatını bugün kendi kurduğu atölyede sürdürüyor. Baston üreticisi bir aileden gelen Duygu Salman'ın dedesi ve dedesinin babası da Devrek bastonu ustaları arasında yer alıyordu. Küçük yaşlarda dedesinin atölyesinde zaman geçiren Salman, burada geleneksel baston yapımının inceliklerini öğrendi. Eğitim hayatı ve meslek yaşamı nedeniyle uzun yıllar bu sanattan uzak kalan Salman, 2006 yılında İngilizce öğretmeni olarak göreve başladı. Farklı şehirlerde görev yaptıktan sonra 2014 yılında İzmir'in Ödemiş ilçesindeki Birgi Fazlı Alpay Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'ne atandı.
Ata Mirasını Yaşatmak İçin Yeniden Öğrenci Oldu
Ailesine ait yaklaşık iki asırlık bastonculuk geleneğinin kaybolmasını istemeyen Salman, bu alandaki bilgisini geliştirmek için yeniden eğitim almaya karar verdi. 2021 yılında "Yaşayan İnsan Hazinesi" unvanı alan baston ustası Tansel Işık'tan eğitim alan Salman, geleneksel Devrek bastonunun yapım tekniklerini daha ileri seviyede öğrenerek ustalığını geliştirdi.
20 Metrekarelik Atölyede Geleneksel Üretim
Yaklaşık iki yıl önce Ödemiş'in Birgi Mahallesi'nde kendi atölyesini kuran Salman, okuldaki görevinden arta kalan zamanlarda 20 metrekarelik çalışma alanında baston üretimi yapıyor. Baston yapımının uzun ve sabır gerektiren bir süreç olduğunu belirten Salman, üretimde kızılcık ağacının kullanıldığını söyledi. Ormandan izinli olarak kesilen dalların yaklaşık iki yıl kurutulduğunu anlatan Salman, daha sonra fırınlama, doğrultma, torna ve motif işleme aşamalarından geçtiğini ifade etti.
Devrek Bastonunun Simgesi: Çift Yılan Motifi
Devrek bastonlarının en dikkat çekici özelliklerinden biri olan çift yılan motifi, yapılan ürünlerde önemli bir yer tutuyor. Salman, yılan figürünün sağlık ve tıbbın simgesi olduğunu belirterek, derisini yenilemesinin ölümsüzlüğü temsil ettiğini söyledi. Bu nedenle Devrek bastonlarının genellikle sevdiklerine sağlık ve uzun ömür dilemek isteyen kişiler tarafından hediye edildiğini anlattı.
"Bu Mirası Oğluma Devretmek İstiyorum"
Atölyesinde ürettiği bastonları ticari amaçla satmadığını belirten Duygu Salman, amacının kültürel mirası yaşatmak olduğunu vurguladı. Gelecekte Kültür ve Turizm Bakanlığı sanatçılığına başvurmayı hedeflediğini ifade eden Salman, "Ailemiz adına çok değerli olduğu için buna bir miras taşıyıcılığı diyebiliriz. Oğluma da bu işin inceliklerini öğreterek geleneğin devam etmesini istiyorum." dedi. (Kaynak:AA)
