Türkiye'de miras kalan konut, arsa ve iş yerlerinin paylaşımında yaşanan anlaşmazlıklar her geçen yıl artıyor. Özellikle ortak mülkiyet nedeniyle açılan ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davalarındaki yükseliş, miras paylaşımında yaşanan sorunların boyutunu gözler önüne seriyor. Verilere göre, 2014 yılında yaklaşık 25 bin olan ortaklığın giderilmesi davası sayısı, 2021 yılında 54 binin üzerine çıkarak son 10 yılda iki kattan fazla arttı. 2023 yılında zorunlu arabuluculuk sisteminin devreye alınmasına rağmen miras ve ortak mülkiyet kaynaklı uyuşmazlıklarda beklenen uzlaşma sağlanamadı. 2024 ve 2025 yıllarında arabuluculuğa taşınan dosya sayısı artarken, anlaşma oranı yüzde 24'ten yüzde 14'e geriledi.
En İyi Miras Paylaşımı, Mahkemeye Gitmeyendir
Denge Değerleme Genel Müdürü Simla Budakoğlu Sönmezler, miras paylaşımında yaşanan en büyük sorunlardan birinin taşınmazların gerçek piyasa değeri konusunda yaşanan görüş ayrılıkları olduğunu söyledi. Sönmezler, "En iyi miras paylaşımı, mahkemeye hiç gitmeyendir. Mirasçılar güvenilir bir değer tespiti aldığında anlaşmazlıkların büyük bölümü dava açılmadan çözülebiliyor." ifadelerini kullandı.
Eşit Paylaşım Her Zaman Adil Paylaşım Anlamına Gelmiyor
Simla Budakoğlu Sönmezler, miras paylaşımında sık yapılan hatalardan birinin taşınmazları sayısal olarak eşit bölüştürmek olduğunu belirterek, her gayrimenkulün bulunduğu konum, kullanım potansiyeli, kira getirisi ve piyasa değerinin farklı olduğuna dikkat çekti. Sönmezler, bu nedenle adil paylaşımın ancak bağımsız ve doğru değerleme çalışmasıyla mümkün olabileceğini ifade etti.
Çok Sayıda Taşınmazda Hesap Daha Da Zorlaşıyor
Birden fazla taşınmazın bulunduğu miraslarda sürecin daha karmaşık hale geldiğini belirten Sönmezler, örneğin 10 farklı taşınmazın beş mirasçı arasında paylaşılmasında yalnızca "kaç taşınmaz kime düştü" yaklaşımının adalet sağlamadığını söyledi. Sönmezler, tüm taşınmazların tek tek değil, bir bütün olarak değerlendirilmesi ve oluşabilecek değer farklarının gerektiğinde nakdi denkleştirme yöntemiyle giderilmesinin daha sağlıklı sonuçlar doğurduğunu dile getirdi.
Doğru Değerleme Aile İçi Anlaşmazlıkları Azaltıyor
Simla Budakoğlu Sönmezler, doğru ve bağımsız değerleme raporlarının mirasçılar arasında ortak bir güven zemini oluşturduğunu belirterek şu değerlendirmede bulundu:
"Doğru ve bağımsız değerleme, mirasçılar arasında ortak bir güven zemini oluşturur. Bu güven zemini uzlaşmayı kolaylaştırır ve aileleri uzun süren, yıpratıcı hukuki süreçlerden koruyabilir. Çok parçalı bir mirasta adalet, taşınmazları saymakla değil, doğru değerlemekle sağlanır."
Gayrimenkul uzmanları, miras paylaşımı sürecinde profesyonel değerleme hizmeti alınmasının hem maddi kayıpların önüne geçilmesine hem de aile içi anlaşmazlıkların büyümeden çözülebilmesine önemli katkı sağlayabileceğini belirtiyor. (Kaynak: marjinal.com.tr)