Günlük yaşamda yaşanan hayal kırıklıkları, ayrılıklar veya tartışmaların sıklıkla “travma” olarak nitelendirildiğini belirten Psikolog Ebru Adalı, psikoloji biliminde travmanın çok daha farklı bir anlam taşıdığını söyledi. Adalı, ruhsal travmanın bireyde yoğun korku, dehşet ve çaresizlik duyguları yaratan, kişinin baş etme gücünü aşan olaylar sonucunda ortaya çıktığını ifade etti. Travma kavramının kökeninin Yunanca “yaralamak” ve “delmek” anlamlarına gelen bir kelimeden geldiğini hatırlatan Adalı, fiziksel yaralar gibi ruhsal travmaların da insanın iç dünyasında derin izler bıraktığını vurguladı.
Aynı Olay Herkes İçin Travma Olmayabilir
Psikolog Ebru Adalı, bir olayı travmatik yapan unsurun yalnızca olayın büyüklüğü olmadığını belirterek, aynı olaya maruz kalan kişilerin farklı tepkiler verebildiğini söyledi. Bir doğal afet, kaza ya da kaybın bazı bireyler tarafından zamanla aşılabilirken, bazı kişilerde uzun süreli ruhsal etkiler oluşturabileceğini ifade eden Adalı, travmanın kişinin geçmiş deneyimleri, psikolojik dayanıklılığı, sosyal destek düzeyi ve olaylara yüklediği anlamla yakından ilişkili olduğunu kaydetti.
Çocukluk Deneyimleri Etkili Olabiliyor
Travmatik olaylara verilen tepkilerin kişiden kişiye değişmesinde çocukluk döneminde yaşanan ihmal, istismar veya daha önceki travmatik deneyimlerin önemli rol oynadığını belirten Adalı, sosyal destek mekanizmalarının da iyileşme sürecinde büyük önem taşıdığını söyledi. Bireyin inançları, değer yargıları ve yaşam koşullarının da yaşanan olayın etkisini şekillendirdiğini ifade eden Adalı, travmanın tamamen kişisel bir deneyim olduğuna dikkat çekti.
Travma Farklı Ruhsal Sorunlarla Ortaya Çıkabiliyor
Uzmanlara göre zamanında işlenmeyen ve çözümlenemeyen travmalar, farklı psikolojik sorunlar şeklinde ortaya çıkabiliyor. Depresyon, anksiyete bozuklukları, obsesif kompulsif bozukluk, fobiler, dissosiyatif bozukluklar, bağımlılıklar, uyku problemleri ve psikosomatik rahatsızlıklar travma sonrası görülebilen sorunlar arasında yer alıyor. Adalı, özellikle açıklanamayan bedensel ağrıların veya kronik kaygı durumlarının altında geçmişte yaşanmış travmatik deneyimlerin bulunabileceğini belirtti. (Kaynak: Doktortakvimi)