Yapay zekanın çalışması için sürekli internet bağlantısına ihtiyaç duyulan dönem değişmeye başlıyor. Edge AI teknolojisi, yapay zeka işlemlerinin bulut yerine doğrudan bilgisayar ve diğer cihazlarda yapılmasına imkan tanıyor. Özellikle fabrikalar, enerji tesisleri ve lojistik operasyonlarında çalışan saha ekipleri için bağlantının olmadığı noktalarda bile yapay zekadan yararlanmanın önü açılıyor.
Bulut tabanlı sistemlerde veriler genellikle uzaktaki sunuculara gönderiliyor, işlemler burada gerçekleştirildikten sonra sonuç kullanıcıya ulaştırılıyor. Edge AI'da ise yapay zeka işlemlerinin tamamı veya bir bölümü doğrudan kullanıcının bulunduğu cihaz üzerinde gerçekleştirilebiliyor. Böylece sürekli ve güçlü bir internet bağlantısına duyulan ihtiyaç azalıyor.
Yapay Zeka İnternetten Cihazın İçine Taşınıyor
Edge AI'ın getirdiği temel değişiklik, yapay zeka ile verinin işlendiği nokta arasındaki mesafeyi azaltması. Yeni nesil bilgisayarlarda bulunan NPU olarak adlandırılan nöral işlem birimleri, yapay zeka görevlerinin doğrudan cihaz üzerinde gerçekleştirilmesine yardımcı oluyor. Bunun sonucunda internet bağlantısının zayıf veya tamamen bulunmadığı çalışma alanlarında bazı yapay zeka uygulamalarından yararlanmak mümkün hale geliyor. Verinin buluta gönderilmeden cihaz üzerinde işlenebilmesi, yanıt süresinin kısalmasının yanı sıra hassas verilerin korunması açısından da avantaj sağlayabiliyor.
Fabrikadaki Arızada Yüzlerce Sayfalık Kılavuz Yerine Yapay Zeka
Teknolojinin kullanım alanlarından biri saha bakım ve onarım çalışmaları. Örneğin uzak bir enerji tesisinde arızayla karşılaşan teknisyen, yüzlerce sayfalık teknik dokümanın içerisinde sorunun çözümünü aramak yerine cihaz üzerinde çalışan uygun bir yapay zeka sisteminden destek alabilecek. Teknisyen karşılaştığı problemi doğal dille tarif ederek teknik doküman içerisindeki ilgili bilgiye daha hızlı ulaşabilecek. Benzer kullanım senaryoları fabrikalardaki bakım ekiplerinden lojistik çalışanlarına kadar farklı sektörlere uzanıyor.
Bağlantının Kesilmesi İşi Tamamen Durdurmayabilir
Bulut tabanlı yapay zekanın saha çalışmalarındaki önemli dezavantajlarından biri internet bağlantısına bağımlılık. Uzak tesislerde, fabrikaların belirli bölümlerinde veya hareket halindeki ekiplerde bağlantının yavaşlaması ya da tamamen kesilmesi bulut üzerindeki uygulamalara erişimi engelleyebiliyor. Edge AI yaklaşımında uygun modellerin cihaz üzerinde çalıştırılması, bu bağımlılığı azaltıyor. Ancak bu, bütün yapay zeka sistemlerinin internetsiz çalışabileceği anlamına gelmiyor. Kullanılan modelin ve uygulamanın cihaz üzerinde çalışmaya uygun olması gerekiyor.
Verinin Cihazdan Çıkmaması da Önemli
Edge AI'ın öne çıktığı diğer alan veri gizliliği. Bir yapay zeka işleminin cihaz üzerinde gerçekleştirilmesi halinde, işlenen verilerin tamamının uzak sunuculara gönderilmesine her zaman ihtiyaç duyulmuyor. Özellikle üretim verileri, teknik dokümanlar veya işletmeye ait hassas bilgilerin kullanıldığı uygulamalarda bu yapı veri güvenliği açısından önem taşıyabiliyor. Getac Teknoloji Şirketi Başkan Yardımcısı Jerry Huang da Edge AI'ın saha operasyonlarında hız, operasyonel bağımsızlık ve veri gizliliği açısından avantaj sağladığını belirtiyor.
Yapay Zekanın Ekonomik Etkisi Trilyonlarca Dolarla Ölçülüyor
Yapay zekanın şirketlerin operasyonlarına girmesinin arkasında büyük bir ekonomik dönüşüm de bulunuyor. Huang'ın aktardığı verilere göre yapay zekanın 2030 yılına kadar küresel ekonomide yaklaşık 15,7 trilyon dolarlık ekonomik değer oluşturabileceğine yönelik tahminler bulunuyor. Bu büyüklük, yapay zekanın yalnızca sohbet botları veya masa başında kullanılan uygulamalardan ibaret kalmayacağını; üretim, enerji, ulaşım ve lojistik gibi fiziksel operasyonların yürütüldüğü alanlarda da daha fazla kullanılacağını gösteriyor. Edge AI ise bu dönüşümde yapay zekayı buluttan çıkarıp doğrudan işin yapıldığı noktaya taşıyan teknolojilerden biri olarak öne çıkıyor. (Kaynak: faselis.com)
